Hashimoto’da Beslenme

Hashimoto tiroiditi tanısı alan kişiler genellikle beslenmelerini değiştirerek hastalığı durdurabileceklerini veya iyileştirebileceklerini umut eder. İnternette Hashimoto’ya özel pek çok diyet önerilmektedir. Ancak bilimsel kanıtlar, belirli bir diyetin Hashimoto’yu tedavi ettiğini göstermemektedir. Bu sayfada popüler önerilerin bilimsel karşılığını ve gerçekten faydalı olabilecek yaklaşımları anlatıyoruz.

Hastalık hakkında genel bilgi: Hashimoto Tiroiditi Nedir? Belirtileri, Tanısı ve Tedavisi

Temel gerçek

Hashimoto, bağışıklık sisteminin tiroid bezine saldırdığı kronik bir hastalıktır. Bu süreci durduran kanıtlanmış bir diyet yoktur. Hipotiroidi geliştiyse tedavisi levotiroksindir. Beslenme genel sağlığı destekler ama ilaç tedavisinin yerini tutmaz.

Önerilen yaklaşım

• Dengeli ve çeşitli beslenme: Sebze, meyve, tam tahıl, baklagil, balık, yumurta, süt ürünleri ve sağlıklı yağlar.
• Akdeniz tipi beslenme: Genel sağlık ve kalp sağlığı için iyi kanıtlara sahip bir beslenme modelidir.
• İşlenmiş gıdaları, şekeri ve trans yağları sınırlamak
• Sağlıklı kiloyu korumak

Ayrıntılar: Tiroid Hastaları Nasıl Beslenmeli?

Popüler önerilerin bilimsel karşılığı

Glütensiz diyet

• Hashimoto hastalarında çölyak hastalığı daha sık görülür. Bu nedenle çölyak belirtileri olan (ishal, karın şişkinliği, açıklanamayan kansızlık, kilo kaybı) veya levotiroksin dozu sürekli yüksek kalan hastalarda çölyak testi yapılması önerilir.
• Çölyak tanısı alan Hashimoto hastaları için glütensiz diyet gereklidir.
• Çölyak hastalığı olmayan Hashimoto hastalarında glütensiz diyetin hastalığın seyrini değiştirdiğine dair güçlü bir kanıt yoktur.

Ayrıntılar: Glütensiz Diyet Hashimoto’ya İyi Gelir mi?

İyot

• Normal miktarda iyotlu tuz kullanımı uygundur ve önerilir.
• Ancak aşırı iyot alımı (yosun tabletleri, yüksek dozlu iyot takviyeleri, iyot damlaları) Hashimoto’yu kötüleştirebilir ve hipotiroidiyi tetikleyebilir.
• “Tiroidi beslemek” amacıyla iyot takviyesi kullanmayın.

Ayrıntılar: İyot Nedir, İyotlu Tuz Neden Önemli?

Selenyum

• Bazı çalışmalarda selenyum takviyesinin anti-TPO antikor düzeylerini azalttığı görülmüştür.
• Ancak bunun hastalığın ilerlemesini önlediği veya belirtileri düzelttiği kanıtlanmamıştır.
• Fazla selenyum zararlı olabilir. Takviye kararı hekimle verilmelidir.

Ayrıntılar: Selenyum ve Tiroid

Süt ürünleri

• Laktoz intoleransı Hashimoto hastalarında daha sık görülebilir. Süt ürünleri karın şişkinliği ve ishal yapıyorsa laktoz intoleransı açısından değerlendirme yapılabilir.
• Laktoz intoleransı yoksa süt ürünlerini kesmeye gerek yoktur. Ancak levotiroksinle aynı anda tüketilmemelidir.

Şeker ve tahıllar

Şekerin ve rafine tahılların sınırlanması genel sağlık için faydalıdır. Ancak bunun Hashimoto’ya özgü bir etkisi kanıtlanmamıştır.

Otoimmün protokol ve eliminasyon diyetleri

Çok kısıtlayıcı diyetlerin Hashimoto’da faydasını gösteren güçlü çalışmalar yoktur. Bu tür diyetler besin eksikliklerine, sosyal yaşamda zorluklara ve yemekle sağlıksız bir ilişkiye yol açabilir. Uygulanacaksa mutlaka bir diyetisyen eşliğinde yapılmalıdır.

Guatrojen besinler

Lahana, brokoli, karnabahar gibi sebzeler normal miktarlarda ve pişirilmiş olarak tüketildiğinde sorun yaratmaz. Ayrıntılar: Guatrojen Besinler

Gerçekten faydalı olabilecekler

• Eksikliklerin tamamlanması: Hashimoto hastalarında demir, B12 vitamini ve D vitamini eksiklikleri daha sık görülebilir. Bunların ölçülüp eksikse tamamlanması yorgunluğu azaltabilir.
• Çölyak taraması: Uygun hastalarda.
• Levotiroksinin doğru kullanımı: Besinlerle arasına zaman koymak.
• Sağlıklı kilo: Ayrıntılar: Tiroid Hastalığında Kilo Verme

Sık Sorulan Sorular

Hashimoto’yu diyetle iyileştirebilir miyim?
Hayır. Diyetle Hashimoto’nun iyileştiği kanıtlanmamıştır. Dengeli beslenme genel sağlığınızı destekler.

Glüteni bırakmalı mıyım?
Çölyak hastalığınız yoksa gerekli değildir. Şüphe varsa önce test yaptırın; teste glüten tüketirken girmeniz gerekir.

Antikorlarım yüksek, diyetle düşürebilir miyim?
Diyetle antikorların düşmesi hastalığın seyrini anlamlı şekilde değiştirmez. Takipte önemli olan TSH’dir.

Hashimoto için diyetisyene gitmeli miyim?
Kilo yönetimi, çölyak veya besin eksiklikleri gibi özel durumlarda diyetisyen desteği faydalı olabilir.

Kaynaklar: Amerikan Tiroid Derneği (ATA) hasta bilgilendirme materyalleri; Avrupa Tiroid Derneği (ETA) kılavuzları; Dünya Gastroenteroloji Örgütü çölyak kılavuzu.